Tìm hiểu chung về máu trong cơ thể con người

Định nghĩa

Máu là một mô lỏng được tạo thành từ thành phần hữu hình là các tế bào (hồng cầu, bạch cầu, tiểu cầu) và huyết tương, lưu thông trong hệ thống tuần hoàn của cơ thể.

Chức năng chính của máu là cung cấp các chất nuôi dưỡng và cấu tạo các tổ chức cũng như loại bỏ các chất thải trong quá trình chuyển hóa của cơ thể.

Lượng máu có trong cơ thể người

Ở người khỏe mạnh, lượng máu phụ thuộc và các yếu tố như tuổi tác, giới tính, cân nặng…Mỗi người sẽ có khoảng 70-80ml máu/kg cân nặng.

Lượng máu có liên quan trực tiếp đến các hoạt động của cơ thể và thay đổi theo tình trạng bệnh lý. Nếu mất trên 1/3 tổng lượng máu thì các cơ quan trong cơ thể sẽ bị rối loạn chức năng, gây sốc, thậm trí tử vong.

lướng máu trong cơ thể người

Các thành phần và chức năng của máu

Máu gồm hai phần chính: các tế bào máu ( chiếm 45% thể tích) và huyết tương (chiếm 55%).

* Các tế bào máu bao gồm:

  • Hồng cầu: chiếm số lượng nhiều nhất. Thành phần chủ yếu của hồng cầu là Hb có khả năng liên kết lỏng lẻo với O2 và Co2 giúp vận chuyển O2 và Co2 trong hô hấp tế bào. Đời sống trung bình của hồng cầu là 120 ngày; hồng cầu già bị tiêu hủy chủ yếu ở lách và gan. Tủy xương sinh các hồng cầu mới để thay thế và duy trì lượng hồng cầu ổn định trong cơ thể
  • Bạch cầu: Bạch cầu được sinh ra tại tủy xương, có tuổi thọ từ một tuần đến vài tháng . Bạch cầu có chức năng phát hiện và tiêu diệt các vi khuẩn đột nhập vào cơ thể bằng cơ chế thực bào. Bạch cầu tạo kháng thể, tiết protein đặc hiệu phá huỷ tế bào nhiễm bệnh, bảo vệ cơ thể.
  • Tiểu cầu: Là những mảnh tế bào rất nhỏ tham gia vào chức năng cầm máu bằng cách tạo các cục máu đông bịt các vết thương ở thành mạch máu. Ngoài ra, tiểu cầu còn làm cho thành mạch mềm mại, dẻo dai nhờ chức năng làm “trẻ hóa” tế bào nội mạc. Đời sống của tiểu cầu khoảng 7 – 10 ngày. Cũng giống như hồng cầu và bạch cầu, tiểu cầu được sinh ra ở tủy xương.

tế bào máu

* Huyết tương: 

Là phần dung dịch, có màu vàng, thành phần chủ yếu là nước (90%); ngoài ra còn còn có thành phần khác như: đạm, mỡ, đường, vitamin, muối khoáng, các men… Huyết tương giúp duy trì máu ở thể lỏng và vận chuyển các chất dinh dưỡng, chất thải, hoocmon, muối khoáng dưới dạng hoà tan.

Nhóm máu

Nhóm máu được quy định dựa trên sự giống và khác của các thành phần kháng nguyên (trên hồng cầu) và kháng thế (trong huyết tương). Nhóm máu của một người tùy thuộc vào sự di truyền từ cha mẹ.

Có nhiều hệ nhóm máu khác nhau như hệ ABO, hệ Rh, hệ Kell, hệ MN… trong đó quan trọng và phổ biến hơn cả là hệ nhóm máu ABO và hệ nhóm máu Rh.

Hệ nhóm máu ABO gồm 4 nhóm máu là A, B, O và AB với tỷ lệ phân bố trong cộng đồng khác nhau ở từng quốc gia, dân tộc.Tại Việt Nam, tỷ lệ giữa các nhóm máu hệ ABO là: nhóm A khoảng 20%, nhóm B khoảng 30%, nhóm O khoảng 45% và nhóm AB khoảng 5%.

nhóm máu

Truyền máu là phương thức sử dụng máu trực tiếp nhất. Máu được lấy từ người cho máu tình nguyện. Sẽ vô cùng tồi tệ nếu một người bị truyền sai nhóm máu. Họ có thể bị sốc máu, sốt rét, tim ngừng đập, có thể dẫn đến tử vong. Việc phân loại nhóm máu phù hợp cũng như làm các xét nghiệm phát hiện tác nhân gây bệnh trước khi truyền máu là những quy định nghiêm ngặt và bắt buộc.

Xu hướng hiện nay là không sử dụng máu toàn phần. Máu được lấy từ người cho sẽ được tách ra thành nhiều chế phẩm như: tiểu cầu khối, hồng cầu khối, huyết tương tươi đông lạnh, tủa lạnh, các yếu tố đông máu, globulin miễn dịch…tùy theo mục đích sử dụng.

Đọc kỹ hướng dẫn sử dụng trước khi dùng

Đánh giá: 0 lượt
0/10
Cảm ơn đánh giá của bạn!
Chia sẻ:

0 Bình luận

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.